Yapraklar Neden Sararır ?

0

Yapraklar Neden Sararır? Yaprağa Rengini Veren Nelerdir?

 

Yaprak Nedir? 

Yaprak; bitkilerde transpirasyon, fotosentez ve solunumun gerçekleştiği temel organlardır. Gövde ve yan dalların üzerinde ki boğumlardan çıkan ve büyümesi sınırlı olan yapılardır.

Yaprağın Kısımları;

Yaprak ayası (lamina): Fotosentezin, solunum ve terlemenin gerçekleştiği kısmıdır. Nemli ortam bitkilerinde geniş,kurak ortam bitkilerinde ise dardır.

Yaprak sapı (petiyol ): Madde iletimini ve yaprağının güneşlenmesini sağlar.

 Yaprak tabanı (bazis): Yaprak sapı ve ayasını gövdeye bağlar.

 

Yaprak Türleri

Genel olarak geniş, yassı ve yeşil olan yaprak; aya, sap ve taban olmak üzere üç kısımdan oluşur.

Aya; Aya,yaprağın yüzeydir ve iğne, ipliksi, eliptik, yumurtamsı, böbreksi şekillerde olur; düz kenarlı, dişli, kenarlı, testereli, loplu, dalgalıdır. Ortasında bir ana damar ve buna bağlı yan damarlar bulunur. Çıplak veya tüylüdür.

Sap; Ayayı, sürgüne bağlar. Kalın, uzun ince, kısa, tüylü ve kaşelidir. Sapı olmayan yapraklarda vardır.

Taban; Ayanın sapa bağlandığı yerdir. Simetrik veyahut asimetrik şekillerde olur. Yaprak tepesi, sivri, küt, yuvarlaktır. Bir sap üzerinde tek olan yaprağa basit yaprak denir. Aya parçalı,ayrı bölümlere ayrılmış yaprağa ise bileşik yaprak denir. Yapraklar,sürgüne bağlanma şekline göre,her noktada bir çift olarak karşılıklı, üç ve daha fazla ise çevrel, her noktada iki sıra boyunca tek olursa almaşlı denir.

➡ Yumurta yaprak

➡ Eliptik yaprak

➡ Yüreksi yaprak

➡ Elsi yaprak

➡İğne yaprak

 

Aya Sayısı

Tek ayası bulunanlara basit yaprak, iki ya da daha çok ayadan, başka bir deyişle yaprakçıktan oluşanlara ise bileşik yaprak denir.

Damarlanma Sistemi

Basit damarlanma: Tek damarın bulunduğu damarlanma biçimidir.

Paralel damarlanma: Enine ve boyuna oluşan damarlanma biçimidir.

Ağsı damarlanma: Ana ve orta damarların belli olmadığı yapısında gelişen damarlanma biçimidir.

➡ Dikotom damarlanma: Yan kolların çatal şeklinde ayrılması ile oluşur.Böyle damarlanmaya bazı eğreltilerde ve gymnospermoe lerde rastlanır.Adianthum, gingkgo için tipiktir.

Yaprak Dizilişi

En yaygın diziliş biçimi olarak almaşık,sarmal,karşılıklı,karşılıklı çapraz ya da cetvel dizilişe rastlanır.

Yaprağın Anatomik Yapısı

Yapraklar genel olarak üç ana dokudan oluşur: Üstderi (epidermis), mezofil, iletimdoku.

Yaprağın alt ve üst yüzeyini kaplayan üst deri tek sıralı hücre katmanı halinde koruyucu bir dokudur. Üstderi hücrelerin dış çeperleri kutikula denen ince mumsu bir madde ile kaplıdır. Kutikula denilen bu mumsu madde su geçirmez olduğu için, yaprak yüzeyindeki olabilecek su kaybını en az seviyeye indirir. Kutikula  yaprağın üst yüzeyinde daha kalın bir tabakaya sahiptir.Bu nedenle daha parlak görünür.

Yaprağın iç katmanı olan mezofil  bölümü klorofilce zengin sık hücre dizeleri halindeki palizat özekdokusu ile hücreleri arasında geniş boşluklar bulunan sünger özekdokusunu kapsar. Sünger özekdoku ise bulunduğu geniş boşluklar sayesinde gaz alışverişinde büyük bir rol oynar.

İletim dokuları ise (vasküler sistem, vasküler doku) damarları oluşturur. Bitki içinde madde alışverişinde görev alan doku çeşididir. Ksilem odun borusu ve floem soymuk borusu diye ikiye ayrılır. Ksilem inorganik maddelerin su ve mineraller gibi iletimini sağlarken floem organik maddelerin fotosentez sonucu oluşan besin maddeleri gibi iletimini sağlar. Ksilem cansız hücrelerden oluşurken, floem canlı hücrelerden oluşur.

Yapraklar Neden Sararır?

Doğadaki renk cümbüşü, bize sonbahar mevsiminin gelişini haber verir. Yaprakları, yeşilden, parlak sarıya turuncuya, kırmızıya ve kahverengiye doğru renk değiştiren ağaçlar, tıpkı bazı hayvanlar gibi ilkbahar ve yaz aylarında bünyelerinde enerji ve besin depolar,kış aylarında dinlenme sürecine geçerler. Bitkiler ve ağaçlar ilkbahar ve yaz aylarında güneş ışığını fotosentez yaparak enerjiye dönüştürürler.

Bütün bitkilerin yapısında, renk veren çeşitli pigmentler bulunur. Yapraklara yeşil rengi veren klorofil pigmenti Fotosentezin gerçekleşmesini sağlayan kimyasal bir bileşendir. Sonbahar ve kış aylarında Fotosentezin gerçekleşmesi için yeterli derecede ışık ve su bulunmaz. Bu nedenle yapraklardaki klorofil seviyesi azalır, ve diğer renk pigmentleri açığa çıkmaya başlar. Yaprağa sarı rengi veren pigment ksantofil piğmentidir.

Pigment Nedir?

Pigment; Canlı bir organizmanın oluşturduğu ona özel bir renk veren kimyasal maddedir.

Yaprağa Rengini Veren Pigmentler Nelerdir?

Ilıman iklimlerde sonbaharın gelişi ile yaprakların rengi de değişmeye başlar. Bütün bitkilerin yapısında bitkiye renk veren çeşitli pigmentler bulunur. Yaprağa yeşil rengi veren pigment klorofil sarı, kahverengi, kırmızı ve turuncu rengin pigmentleri ise karoten ve antosiyanindir. Bütün yapraklarda bu üç pigment bulunur. Yaprakların çoğunlukla yeşil olmasının nedeni yaprağa yeşil  rengi veren klorofilin gücünün diğer pigmentlerden daha fazla olmasıdır.

Bu Yazıyı Okuyanlar Bunları da Okudu . . .

Share
Web sitemizden yazı kopyalayıp, başka platformlarda yayınlamak telif suçu kapsamında cezalandırılacaktır. Web Sitemize Hoş Geldiniz.Twitter Takip Edilesi Hesaplar >> @tarihnedio , @SerhatOner24

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here