II. İnönü Savaşı

0

II. İnönü Savaşı Nedir?

İkinci İnönü Savaşı 23 Mart 1921’de Yunan hücumuyla başlamıştır. Birinci İnönü Savaş’ından sonra Yunan Ordusu Bursa, İzmir ve Uşak Bölgelerine çekilmişti. Türk ordusu iki grup halinde Dumlupınar’ın Doğusunda ve Kocset Bölgesinde bulunuyordu. Teşkilatlanma ise henüz tamamlanmamıştı.

Yunanlılar 23 Mart 1921’de harekete geçtiler ve cephe komutanı İsmet Paşa savaşı İnönü’de olacak şekilde kuvvetleri orada topladı.

İkinci İnönü Savaşı aslında Yunanlıların hırsının ve durumu acilen lehine çevirme isteğinden kaynaklanmaktadır. Londra Konferansı toplanmadan önce durumu değiştirmek istiyorlardı. Bu yüzden 23 Mart 1921’de Afyon ve Eskişehir olmak üzere iki cepheden saldırdılar.

Resmi kayıtlara göre yunanlılar 40.000 civarı tüfek, 400’e yakın makineli tüfek, 114 top ve 1200 süvari ile hücuma geçmiştir. Türk Ordusunun ise 24.000 tüfek, 200 civarı makineli tüfek, 4900 süvari ve 150 civarı topla savunmasını yapmıştır.

Savaş Afyon ve Eskişehir olmak üzere iki cepheden oluşuyordu. Türk Ordusu Eskişehir’de başarılı olurken, Afyon da ise Yunan orduları ilk dört gün başarıya ulaşmış hatta Ankara Hükümeti’ni tehlikeye sokacak kadar ilerlemişti.

Yunanlılar 26 Mart akşamına kadar 30 mart gününe kadar dört gün durmadan saldırmışlardır. İlk dört gün oldukça başarılı olan Yunan Ordusunu  İsmet Paşa ve ordusu kendisinden daha kuvvetli olmalarına rağmen  saldırılarını kırdı. 31 Mart günü İsmet Paşa karşı taarruza geçti ve Yunan ordusu perişan bir halde kaçmaya başladı. Yunan ordusunun kaçmasındaki etkenlerde biri de  Eskişehir’de ki yenilgilerini haber almalarıydı. Böylece yenildikleri haberini alan Yunan Ordusu batıya doğru kaçmaya başladı.Türk Ordusu Yunanlıları takip etti.

Yunan Orduları kaçarken geçtikleri yerleri yakıp yağmalıyorlardı. Aynı zamanda gemilerle İneboluyu, Samsun’u ve Trabzon’u topa tutmuşlardı.

İnönü’de Türk Ordu’sunun kazandığı bu zaferden sonra müttefik devletler (İngiltere) Yunanlıların kuvvetinden şüphe duymaya başlamıştı. Çünkü Yunan Ordusu sayı ve silah bakımından çok daha avantajlı olmasına rağmen Türk Ordusuna yenilmişti.

Mustafa Kemal ise İsmet Paşa’ya çektiği telgrafta tarihe geçen şu sözüyle sevincini paylaşmıştı:

Siz orada sadece düşmanı değil, Türk Devletinin makus talihini yendiniz.”

İkinci İnönü Savaşından sonra Türk Ordusunun adeta talihi dönmüştür. Yunan Ordularının Türkiye’den atılmasını ve Avrupa Devletleriyle başarılı konuşmaların yapılmasında kilit noktalardan biri İkinci İnönü Savaşı olmuştur.

 

II. İnönü Savaşı’nın Nedenleri

Birinci İnönü Zaferi kazanıldıktan sonra yenilgiye uğrayan Yunan Devleti bunu hazmedememiştir.

Sevr Antlaşmasını bize uygulatarak Birinci İnönü Zaferinin yenilgisinden kurtulmak isteyen Yunan Devletlerinin başarılı olamaması ve TBMM ‘nin Londra Antlaşmasında İtilaf Devletlerinin sunduğu şartları reddetmesi üzerine, 23 Mart’da İngilizlerin desteğini alan Yunan Ordusu taarruza geçmiştir.

İkinci İnönü Zafer’inin Nedenlerini sıralayacak olursak;

  • Birinci İnönü Zaferinde yenilgiye uğrayan ve bunu hazmedemeyen Yunan Devletinin Sevr Antlaşmasını bize uygulatmak istemesi,
  • Ciddi boyutta güç toplamaya başlayan Türk düzenli ordusunu daha fazla büyümeden yok etmek istemesi,
  • Yunanlıların Avrupalılar gözünde yeniden itibar kazanmak istemesi,
  • İç Batı Anadoluyu ele geçirip diğer Yunan birlikleriyle ulaşım sağlamak istemeleri.

II. İnönü Savaşı’nın Sonuçları

 


Türk Ordusunun Yunanlılara karşı kazandığı bu savaşın ciddi dönüm noktaları olmuştur. Bunlar;

  • O güne kadar Yunanlıların arkasında olan İngiltere Devleti tutumunu değiştirmeye başlamış, İtilaf Devletleri ise bu savaşta bağımsız olduklarını ilan eden bir bildiri yayınlamışlardır.
  • Fransa TBMM Devletini tamamen tanımaya başlamış, temsilcileriyle görüşmeye başlamıştır.
  • Yunanistan Kocaeli’nden de çekilmek zorunda kalmıştır.
  • Kurulması birçok tartışmaya sebep olan düzenli ordu başarısını ve kalitesini kanıtlamış, ülkede bir ordu ve Devlet disiplini oluşturmuştur.
  • Halkın TBMM Devleti ve Ordusuna olan güveni artmış, Milli mücadele ruhu pekişmiştir.
  • İtalya Anadolu’dan kademeli olarak çekilmeye başlamıştır.
  • İlk defa batılı olmayan bir Devlet, sömürgeci Devletlere karşı koymuş ve diğer ülkelere ilham kaynağı olmuştur.

II. İnönü Savaşı’nın Kahramanı İsmet İnönü

 


İsmet İnönü 1884 yılında İzmir’de doğmuştur. 1920 yılında Mustafa Kemal Atatürk’ün çağrısıyla Milli mücadeleye katılmak için Anadolu’ya geçmiştir.,

Adını tarihe Birinci ve İkinci İnönü Zaferleriyle yazmıştır. Soyadı kanunundan sonra İnönü Savaşlarında ki başarılarından dolayı soyadı İnönü olmuştur.

Lozan Barış Antlaşması’nda Türk Heyetine başkanlık etmiştir. 1923-1937 yılları arasında Başbakanken Atatürk’ün isteği üzerine görevinden ayrılmıştır. Atatürk’ün ölümünün ardından Cumhurbaşkanı oldu. 25 Aralık 1973 yılında yaşamını yitirdi.

Ezgi Özuyar

20 yaşındayım.Çanakkale 18 Mart Üniversitesinde Maliye okuyorum.
Ezgi Özuyar

En Son 3 Yazısı Aşağıdadır . . . (Tüm Yazılarını Görüntüle)

Share

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here