Davranış Bozuklukları


DAVRANIŞ BOZUKLUKLARI

1.Normal Dışı Tanımı

Normal davranışlar, normal bilişsel süreç ve duygular çerçevesinde gerçekleşir.

Normal dışı davranışlar değilse aşağıdaki özellikler ya bulunmamakta ya da abartılı ölçülerde bulunmaktadır.


Geçerlilik Algısı:

Bu algılama dış çevreyi (fiziksel ve sosyo-kültürel), iç çevreyi, kişinin kendi yeteneklerini ve davranışlarına içerir. Örneğin; şizofreni de gerçeklik algısı bozulur, hastanın asılsız düşünceleri vardır, olmayan nesneleri algılar.

 

Davranış Kontrolü:

Kontrol dürtüsel davranışlar (örneğin; cinsel dürtüler ve saldırganlıkla ilişkili olanlar), sosyal norm ve kurallara aykırı olan davranışları üzerinde kurulur. Örneğin; dikkat eksikliği ve hiperaktive bozukluğunda davranış kontrolü azalır.

 

Kendilik-değeri ve kendine güven, diğerleri tarafından kabul edildiğini bilme, uyumlu olma:

Örneğin; kökün kişi kendini çok değersiz, narsistik kişilik bozukluğu olan ise çok değerli görür.

 

Yetenek ve enerji üretken etkinliklere yöneltme, geleceğine yönelik planlar yapma, bağımsız hareket edebilme:

Örneğin; şizofreni hastası bütün bunları gerçekleştiremez.

 

Topluma uyum:

İnsan sosyal bir canlıdır medeniyet ve kültür insanların ortak yaşam içinde oluşur. İnsan sağlığı başkalarıyla yapıcı, uyumlu, duygu içeren ilişkiler içinde olma ile doğrudan bağlantılıdır. Ön yargı ve ayrımcılık sosyal davranışları olumsuz etki yapar. Sorunlarla başa çıkmadaki en etkili yol destek gruplarının yardımını almadı. Başkaları ile uyumlu ilişki kurma da, onların duygu ve düşünceleri anlamanın yolunun empatisi olduğunu bilmeliyiz.

 

NOT:

 ➡ Normal dışı ile kastedilen şeyler şunlardır:

 ➡ Normal dışı olan sapkındır.

 ➡ Normal dışı olan “istatiksel olarak “seyrek rastlanandır.

 ➡ Normal dışı olan “sosyal normlara uygunluk bakımından “seyrek rastlanandır.

 

Kısaca akıl ve ruh sağlığı yerinde olan bireyin özellikleri şunlardır:

  • Uyumludur.
  • Düşünme gücü yerindedir.
  • Yeteneklerinin farkındadır.
  • Sorunları gerçekçi algılar.
  • Sorunlara gerçekçi çözüm yolları arar.
  • Duygusal açıdan dengelidir.
  • Yersiz kaygı ve korkuları yoktur.
  • Toplumdaki yerini ve sorumluluklarını bilir.
  • İnsanlarla kolay ilişkiler kurar.
  • Çevresinde olup bitenlerle ilgilenir.
  • Potansiyellerinin üstündeki hedeflere yönelmez.
  • Geleceği karanlık görmez.

 

2.Normal Dışı (Anormal) Davranış Türleri


Herhangi bir belirtinin ruhsal bozukluk sayılabilmesi için şu özelliklerin olması gerekir.

  • Hastalıkla ilgili ölçüt özellikler bütünüyle gerçekleşmelidir. Örnek: yaygın kaygı bozukluğu için her gün bir çok olay ve etkinlik hakkında yüksek kaygı duyulmaktadır.
  • Hastalığın süreleri ile ilgili ölçütler gerçekleşmelidir. Örnek: yaygın kaygı bozukluğu tanısı için bozukluk en az altı ay süreyle hemen her gün ortaya çıkmalıdır.
  • Hastalık bir tıbbi hastalanmayan madde bağımlılığının sonucu olmamalıdır.
  • Ruhsal bozukluk toplumsal, mesleki ve diğer önemli alanlardaki işlevselliği etkileyen boyutta olmalıdır.

 

A.Duygudurum Bozuklukları

Bozukluklara duyguların bozuklukları da denir. Bu bozukluklar kadınlarda, erkeklere göre 2-3 kat daha fazla görülür.

 

Duygudurum bozuklukları şunlardır:

 

():

En yaygın duygudurum bozukluğu çökkünlüktür. Bu hastalar karamsardır, isteksiz, Üzgün, umutsuz ve mutsuz dur. Onlar güdüsüzdür; eskiden ilgilerini çeken etkinliklerden (hobiler, aile etkinlikleri, eğlence) artık zevk almazlar. Çökkünlük bilişsel süreçleri de etkiler. Hastalar dikkatlerini bir konuya odaklayamazlar. Bu nedenle öğrenemezler, bellek bozuklukları vardır. Kendilerini değersiz ve yetersiz görürler, aşırı ya da uygun olmayan suçluluk duyguları içindedirler. Çökkünlülüğün bedensel etkileri de vardır. Hastaların kilosu değişir (kiminki artar, kiminki azalır), uykuları bozulur, enerjileri azalır, kendilerini yorgun hatta bitkin hissederler.

 

(Mani):

Hastalar, taşkınlık olarak nitelendirilen boyutlarda duygulanım ve etkinlik içindedir. Etkinlikleri (çalışma, konuşma, dans etme, şarkı söyleme vb) normal insan gücünün üstünde bir enerjiyle gerçekleştirirler. Kendilerini çok değerli görürler, sınırsız onu da planları vardır ancak bunları genellikle gerçekleştiremezler. Dikkatleri kolayca dağılır. Kendilerine güvenleri arttıkça, başkaları karşı saldırgan olabilirler, can ve mali yönelik tehlikeli davranışlarda bulunabilirler, taşkınlık belirtileri hasta tükenene kadar devam eder.

 

İki Uçlu Bozukluk:

Duygudurum bozukluklarının %5-10’unda çökkünlük taşkınlık dönemleri döngüsel olarak birbirini izler. Genellikle çökkünlüğün süresi taşkınlıktan daha uzundur.

Bu Yazıyı Okuyanlar Bunları da Okudu . . .

Share
Web sitemizden yazı kopyalayıp, başka platformlarda yayınlamak telif suçu kapsamında cezalandırılacaktır. Web Sitemize Hoş Geldiniz.Twitter Takip Edilesi Hesaplar >> @tarihnedio , @SerhatOner24

Berna KARAÖZ

YAZAR - MAREŞAL

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Scroll Up