Cemil Meriç Kimdir?

0

Cemil Meriç kimdir? Türk edebiyatına damga vurmayı başarabilmiş yazarın eserleri nelerdir? Gelin hep beraber inceleyelim.

Cemil Meriç 1916 yılında şimdilerde Hatay’ın ilçesi olan Reyhanlı’da -o zamanlar adı Reyhaniye idi- doğdu. Ailesi Balkan Savaşları sırasında Dimetoka’dan Reyhanlı’ya göçmüştü. Babası Cemil Meriç 7 yaşına gelene kadar hem Ziraat Bankası müdürlüğü hem de hakimlik yapmış ve daha sonra memurluk görevinden ayrılmıştır. İlkokulu Reyhanlı’da okuyan Meriç, daha sonra ise lise için Fransız idaresindeki Antakya’ya gider ve Antakya Sultanisi‘ne kayıt yaptırır. Burada okurken yazılar yazmaya başlar ve ilk yazısı olan “Geç Kalmış Bir Muhasebe” isimli makalesi yerel biz gazetede yayımlandı. Lise hayatı devam ederken milliyetçi tutumu ve bu yönde yayımlanan yazıları nedeniyle liseden ayrılmak zorunda kalan Meriç, İstanbul’a Pertevniyal Lisesi‘ne geçer. 1937 yılında maddi imkansızlıklar yüzünden Antakya’ya döndü ve çeşitli işlerde geçici olarak çalıştı. 1939 yılında ise Hatay Hükumeti tarafından idamla yargılandı fakat beraat etti. 1940 yılında İstanbul Üniversitesi Yabancı Diller Yüksekokulu tarafından burslu olarak okula alındı. 2 yıl sonra mezun oldu ve Elazığ’a öğretmen olarak atandı. Gözlerindeki bozukluk nedeniyle askerlikten muaf tutulan Meriç, 1945 yılına kadar Elazığ’da kaldı. Bu arada ise Balzac‘tan çevirdiği “Altın Gözlü Kız” romanını yayımladı. 1946 yılında İstanbul Üniversitesi’nde Fransızca okutmanı olarak göreve başladı. 1948 yılında Victor Hugo’nun Hermani piyesini tercüme etti. 1954 yılında ise şanssız bir kaza geçirerek görme yetisini kaybetti. Bu aslında onun hayatında bir dönüm noktası oldu. En üretken dönemleri göremediği dönemlerde yaşayan Meriç, Aynı dönemlerde İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Sosyoloji Bölümü‘nde Kültür Tarihi dersleri vermeye başladı. Gözlerinin görmediği sürede çeşitli dergilerde yazıları yayımlandı ve edebiyatla ilgili kitaplar yazdı. 1983 yılında eşini kaybeden Cemil Meriç aynı yıl beyin kanası geçirdi ve sol tarafına felç indi. 1987 yılında ise hayata gözlerini yumdu.

Yazdığı eserler;

Hint Edebiyatı
Saint Simon İlk Sosyolog, İlk Sosyalist
Bir Dünyanın Eşiğinde
Işık Doğudan Gelir
Kültürden İrfana
Mağaradakiler
Bu Ülke
Umrandan Uygarlığa
Jurnal I
Jurnal II
Kırk Ambar
Bir Facianın Hikayesi
Sosyoloji Notları ve Konferanslar

Edebiyatımızın başarılı isimlerinden Cemil Meriç’in aldığı ödüller ise şöyle;

1974: Türkiye Milli Kültür Vakfı ödülü.
1983: Türkiye Milli Kültür Vakfı ödülü.
1983: Ankara Yazarlar Birliği Derneği Yılın Yazarı ödülü.
1981: Türkiye Yazarlar Birliği Yılın Fikir Eserleri ödülü.
2015: Cumhurbaşkanlığı Kültür ve Sanat Büyük Ödülü.

Share

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here