Büyük Ozan Ruhi Su’nun Ölüm Yıl Dönümü

0
Halk müziğinin ve Devlet Operasının en önemli sanatçılarından Ruhi Su, 32 yıl önce bugün aramızdan ayrıldı.
Halk müziğinin ve Devlet Operasının en önemli sanatçılarından Ruhi Su, 32 yıl önce bugün aramızdan ayrıldı.

20 Eylül 1985

Halk müziğinin ve Devlet Operasının en önemli sanatçılarından Ruhi Su, 32 yıl önce bugün aramızdan ayrıldı.

PEKİ KİMDİR RUHİ SU?

Pek çok türkünün günümüze taşınmasını sağlayan, halk müziğinin önemli bir sanatçısı, ülkenin yetiştirdiği değerli bir ozandır.

1912 Van doğumlu olan Ruhi Su, anne babasını hiç tanımamış, Adana’da fakir bir aileye evlatlık verilmiştir. Hayata yenik başlayan ozanın talihsizlik yakasını bırakmamış, bu aile tarafından zulüm görmüş, küçücük yaşta kendisine bahçe ve hayvancılık sorumluluğu yüklenmiştir. Ve yine ‘Yenge’si olarak bildiği kişiden, ileriki yaşlarda derlenecek olan Yengeler Cumhuriyeti kitabının ve kendisini tarihe mal edecek müzik eğitiminin kapılarını açacağı bir dayak yemiştir. Bu dayak sonrasında Öksüzler Yurdu’na gönderilen Ruhi Su, burada ‘oyun’ la ve ondaki yeteneği keşfeden öğretmeninin okula aldırdığı kemanla tanışır. Alacağı klasik batı müziği eğitimi türkülerine ve ozanlığına yön verecektir.

BEDELİ ÇOCUKLUKLA ÖDENMİŞ BİR OZANLIK

Birinci Dünya Savaşı’nın ortasına düşen bir çocuklukta, evlatlık verildiği Adana’da, düşmandan Toros Dağları’na sığınan ve tarihe göç göç yılları olarak kaydedilen zamanlarda, asıl adı Mehmet olan Ruhi Su, o kaçış ve göçlerde pek çok türkü öğrenmiştir. Okuldaki müzik eğitimi, sefalet, savaş yıllarına tanıklık, anne babasız ve üvey ailede geçen kötü muameleli çocukluk ve öksüzler yurdundaki hayat, Ruhi Su’ya ozanlığın kapılarını açmıştır. Kötü anılar ve acılarla geçen bir çocukluk bedelinin karşılığı büyük bir ozanın doğuşu olarak kendisine dönmüştür.

Ruhi Su, Radyoculuk yapmış, Dil ve Tarih Coğrafya Fakültesi`nde büyük bir koro oluşturmuştur. 1975’te de Dostlar Korosu’nu kurdu. 1978’den sonra ürettiği kasetlerle halk müziğinin, yaygınlaşmasına büyük katkıda bulundu. Aydınlara türkü dinlemeyi öğreten kişi olarak da bilinir.

 

TÜRKÜ ARŞİVLERİNİ BORÇLU OLDUĞUMUZ KÜLTÜR ELÇİSİ

Alevi Deyişlerini okumuş, Pir Sultan’ın, Hatayi’nin ve diğer ozanların deyişlerini yorumlamıştır. Nazım Hikmet’in şiirlerini ilk besteleyenlerdendir. Türkülerimizin arşivlenmesi görevini üstlenerek bu kültürü yaşamasını sağlamıştır.

 

ÜNLENMESİ

Ruhi Su, sosyalist dünya görüşü nedeniyle 1952-1957 yılları arasında 1951 TKP tevkifatı dolayısı ile hapis yatmış; 1957’de Sansaryan handa hapisteyken daha sonra hayatını birleştirecek olduğu Sıdıka Umut için söylediği Mahsusmahal adlı türküsüyle de ünlenmiştir.

Ruhi Su, ölümüne kadar 16 tane 45’lik plak, 11 uzunçalar çıkardı. Ölümünden sonra kurulan Ruhi Su Kültür ve Sanat Vakfı aracılığıyla eşi Sıdıka Su (ö. 18 Ekim 2006) ve oğlu Ilgın Su özel arşivlerdeki ses kayıtlarından yararlanarak plak, kaset ve CD üretimini sürdürmüşlerdir.

Ruhi Su, Ülke sınırlarıyla yetinmemiş, siyasi geçmişi sebebiyle yoğun uğraşıları sonucu pasaport alabilmiş ve o yıllarda Almanya, Hollanda, Belçika, İngiltere, Fransa ve Avustralya’da konserler vermiştir.

 

VEFATI VE OLAYLI CENAZESİ

20 Eylül 1985 Cuma günü Cerrahpaşa Onkoloji Kliniğinde yaşamını yitiren Ruhi Su, 22 Eylül 1985 Pazar günü Zincirlikuyu Mezarlığında toprağa verilmişti. Cenaze törenine binlerce kişi katılmış ve cenaze 12 Eylül Dönemi’nin ilk büyük kitle gösterisi haline dönüşmüştü. Cenazede gözaltına alınan 163 kişi İstanbul siyasi şubede 15 gün süreyle gözaltında tutulmuştu.

 

ANMA TÖRENİ

Ölümünün 32. Yıl dönümü olan bugün 20 Eylül 2017 Çarşamba günü saat 20.00’de, Cemil Candaş Kent Kültür Merkezinde bir dizi etkinlik düzenlenecek.

Anma etkinliğinde, Emin İgus ve Ruhi Su Dostlar Korosu kısa bir dinleti sunacak, Ruhi Su’nun 1980 yılında konser vermek için gittiği Avustralya’da kaydedilen belgeselinin gösterimi de yapılacak.


Share

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here