Adet Dönemi Nedir?

0

Rahim kadınları her ay gebelik için hazırlamaktadır. Döllenmiş bir yumurta için hazırlanırken, kan dolaşımı artar ve yeni damarların oluşması sağlanır. Eğer döllenme sağlanmazsa rahim başlangıç durumuna geri döner ve biriken kanı dokularından serbest bırakır. Bu durumda kadınlar 3-7 gün arası adet kanaması görürler. Adet kanaması her sağlıklı kadında olan bir durumdur.

Adet Nasıl Olunur?

Yumurta keseciğinde bulunan yumurta salgılanan östrojen hormonu ile birlikte büyür. Östrojen hormonu salgılanmaya devam ederken rahmin iç tabakası kalınlaşmaya başlar.

Olgunluğa erişen yumurta, yumurtalıklardan ayrılır. Buna ovulasyon (yumurtlama) denir.

Bu dönemde cinsel ilişkide bulunulursa gebelik oluşabilir. Yumurtalama döneminde karın alt kısmında ağrı hissedilebilir.

Adet döngüsü devam ederken, ikinci yarısında yumurtalıklardan progesteron adında başka bir kadınlık hormonu salgılanır. Bu hormonun etkisiyle rahim iç duvarı kalınlaşır ve gebeliğe hazırlanır.

Bu sırada yumurtalıklardan çıkan yumurta, tüpler aracılığıyla rahme ulaşır. Östrojen hormonu düşmeye, progesteron hormonu artmaya başlar. Hormon arttıkça rahim duvarı kalınlaşır ve premenstrual sendroma (pms) neden olan bu horman, duygusal değişime ve ciltte bozulmaya neden olur.

Son dönemde progesteron ve östrojen yükselmeye başlar. Ciltte şişme, göğüslerde hassasiyet ve belli gıdalara aşırı istek duyulmaya başlar. Yumurta döllenmediği zaman gebelik oluşmaz. Progesteron ve östrojen düzeyi azalır. Rahim eski halini alır. Döllenmemiş yumurta ve kalın rahim iç duvarı, biriken kan yoluyla dışarı atılır.

Adet Sancısı Nedir?

Adet döneminde, adet kanamasının kontrollü bir şekilde dışarı atılması için rahim kasılır. Prostoglandin adında, rahimde üretilen bu hormonun etkisiyle kasılmalar oluşur. Rahmin kasılmasıyla rahme giden kan akımı ve oksijen azalır, haliyle ağrı oluşur.

Adet sancısına ek olarak, mide bulantısı, baş ağrısı, bel ve sırtta ağrı, çarpıntı, halsizlik, tansiyon düşüklüğü, ishal gibi sıkıntılar eşlik edebilir.

Adet Sancısı Nedenleri

Kasılmalar her kadında vardır ama bazı kadınlarda hissedilebilecek kadar şiddetlidir. Tıbbi adı dismenore’dir.

Eğer adet sancıları çok şiddetliyse nedenleri şunlar olabilir;

?Rahim tümörleri
?Rahimde ve ona yakın organlarda iltihaplanma
?Rahim ağzında darlık
?Rahmin farklı pozisyonlarda olması
? Psikolojik sebepler
? Endometriozis (rahmin iç tabakasının, iç duvar da değil de rahmin dışında gerçekleşmesi)

Adet Sancısına Ne İyi Gelir?

?Reçetesiz ağrı kesiciler
?Sıcak su torbası
?Sıcak bir duş
?Dinlenmek

Eğer çok şiddetli ve geçmiyor ise; hormon tedavisi, anti-prostaglandinler (yukarıda bahsettiğimiz kasılmaya neden olan hormonun etkisinç azaltan ilaç), çok olağanüstü durumlarda ise ameliyat olunabilir.

Adet Düzensizliği Nedir?

Sağlıklı her kadın ayda bir kez adet görür. İki adet arasının 24-31 gün arasında olması ve adet kanamasının 3-7 gün arasında olması normal bir seyir olarak kabul edilmektedir.

İki adet arasındaki zamanın 21 günden kısa, 35 günde fazla olması, kanamanın 3 günden az, 7 günden de fazla olması durumuna adet düzensizliği denir.

Adet Düzensizliği Nedenleri

Her kadın yılda bir iki defa adet düzensizliği yaşar. Bunun için endişe duymaya, doktora gitmeye ihtiyaç yoktur.

Fakat anormal derecedeki dengesizlikler vücutta bir rahatsızlık olduğunun işaretidir. Özellikle bir hafta on gün içerisindeki adet gecikmesi olduğunda acilen jinekoloğa gidilmesi gerekir.

Adet Gecikmesi Nedir?

28 günde bir görülen adet kanamasının, 49 gün geçtiği halde başlamaması adet gecikmesidir.

Adet Gecikmesi Nedenleri

?Adet gecikmesinde ilk akla gelen şey gebeliktir. Düzenli olarak korunmayan her kadın gebe kalma riskini taşır. Bu nedenle önce gebelik testi yapılır. Test negatif ise başka nedenler vardır.

?Kadınlar emzirme dönemindeyse adet gecikmesi yaşanması normaldir.

?Menopoza girişi

?Stres, sıkıntı, depresyon, psikolojik travma

?Ani kilo verme, ağır spor ve egzersiz

?Doğum kontrol hapları

?Tiroid bezi ve hipofiz bezi sorunları

?Kist ve tümör oluşumu

Adet Dönemi Dikkat Edilmesi Gerekenler

?Düzenli ve dengeli beslenme
?Tuz tüketiminde azaltma
?Stres ve üzüntüden uzak durmak
?Adet döneminde çay ve kahve aşırı tüketilmemeli, sigara ve alkolde mümkün olduğunca az tüketilmelidir.

Adet Dönemi Hijyeni

?Ped seçiminde yumuşak ve pamuksu pedler seçilmelidir. Pamuksu olmayan pedler cildinize ve genital bölgenize zarar verebilir. Ped yüzeyinin temiz olmasına özen gösterin.

?Pedler tek kullanımlıktır ve 4 saatte bir değiştirilmelidir. Ped değişimi biraz da kişiden kişiye değişebilir. Kimi kadınların adet kanaması çok yoğun olduğu için ped değişim süresi daha kısa tutulabilir.

?Adet kanamasında koku olmaz ama eğer koku varsa pedinizi daha sık değiştirmelisiniz. Eğer koku geçmiyorsa o zaman enfeksiyon kapmış olabilirsiniz. Jinekoloğa gözükmelisiniz.

?Tuvalet temizliğine özen gösterilmelidir. Temizlik ön kısımdan, arka kısma doğru yapılmalıdır.

?Genital bölge temiz ve kuru tutulmalıdır. Kuru olmayan genital bölgede mantar ve bakteri üretimi fazla olur.

?Adet döneminde kesinlikle tüy alımı yapılmamalıdır. Bu durum hem enfeksiyon kapmanıza hem de cildinizin tahriş olmasına neden olur.

? Elinizi mümkün olduğunca az temas ettirmelisiniz. Temas ettireceğiniz zaman, örneğin ped takarken, ellerinizin temiz olduğuna dikkat etmelisiniz.

?Sıcak bir duş her zaman adet döneminde iyi gelir. Hem temizlik açısından hem de rahim kasılmalarının azalması açısından rahatlarsınız.

Pms Nedir?

Kadınlarda adet dönemine girmeden bir hafta önce oluşan ruhsal ve fiziksel gerginlik Premenstruel Sendrom (pms) olarak isimlendirilmiştir.

Pms Belirtileri;

?Baş ağrısı
?Sırt ağrısı
?Gerginlik
?Göğüslerde hassasiyet
?Hafif depresyon
?Şişkinlik
?Ruh halinde değişiklik
?Sivilce

Pms’yi Tetikleyen Faktörler;

?Kan şekeri ile ilgili şikayetler
?Hormonal problemler
?Vücutta aşırı sıvı tutulması
?Mineral yetersizliği (magnezyum , çinko)
?Beyindeki çeşitli kimyasal ileticiler
?Bastırılmış cinsel güdüler
?Psikolojik nedenler
?Vitamin Yetersizliği (A, B vitamini)

Adet Öncesi Duygusal Bozukluk

Adetten önce adet öncesi sendromu çok şiddetli yaşanıyorsa, pms değil, adet öncesi duygusal bozukluk (AÖDB) denir. Bu sorun antidepresanlarla ya da terapi ile çözülebilir.

 

Share

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here