9 Şubat Dünya Sigarayı Bırakma Günü

0

9 Şubat Dünya Sigarayı Bırakma Günü’nde kendiniz ve sevdikleriniz için bir karar alın ve sigaradan kurtulun.

 

BUNLARI BİLİYOR MUYDUNUZ ?

♠ Dünyada her yıl 6 milyon insan sigaradan dolayı yaşamını yitiriyor. Bu sayı her 10 saniyede bir kişinin sigaradan hayatını kaybetmesi anlamına geliyor.

♠ Günde yaklaşık yarım paket sigara içen bir kişi her gün beynine 300 nikotin vuruşu yollar.

SİGARA NEDİR ?

♠ Tütünün kağıda sarılmasıyla hazırlanan, çoğunlukla yuvarlak, bir ucu yakılarak diğer ucunun ağza alınıp dumanının çekildiği nesnedir.

♠ Tütün bitkisinin kökeni Amerika’dır. 

♠ Yurt dışında sigaraya ” Tabaccos” denmiştir.

♠ Tütün, yapraklarında tanen, zamk, nişasta, Reçine ve nikotin alkoloidi denilen(alkole benzer Madde) kimyasal bitkileri barındırır.

SİGARANIN TARİHÇESİ

Yayınlanan bir makaleye göre sigaranın tarihi milattan önce 3 bin yıllarına dayanır.
O çağlarda Mısır ve Güney Amerika’da bulunan Maya uygarlığı sihir, büyü yaparken ve dini, resmi törenlerinde sigaranın dumanını tütsü olarak kullandıkları düşünülmektedir.

M.S. ve 18. yüzyılda Avrupa’ya İspanya sayesinde Amerika Kıtası’ndan geldiği varsayılmaktadır.

Tütünün kronolojik tarihçesi şu şekildedir:

1492 yılından önceleri, Amerikan halkı tütünü tedavi ve dini amaçlı üretiyorlardı.

1492 yılında ise Kristof Kolomb Amerika’yı keşfettikten sonra Avrupa’ya dönmüş, yanında da daha önceden kimsenin görmediği tütün tohumları ve yaprakları getirmiş. Bir gün Kolomb’un mürettebatından olan Rodrigo Jerez’i tütün içerken gören halk onun şeytan tarafından ele geçirildiğini düşürür, bu yüzden Jerez’e hapis cezası verilir.

1535 yılında Montreal Adasına ulaşan Kolombiya’yı keşfettiği düşünülen fransız denizci Jacques Cartier, oranın halkının ona tütün uzatmasının ardından günlüğüne şu cümleleri yazar: “vücutlarını, ağızları ve burunları sanki birer bacaymışlar gibi tütene kadar, dumanla dolduruyorlar”, “biz de onları taklit ettik,
ancak duman biber gibi acıydı ve ağzımızı yaktı.”

1556 yılında ilk defa Fransızları tütün içmeye alıştıran, Fransa’nın Portekiz büyük elçisi olan ve nikotine ismini veren kişi Jean Nicot’tur.
1565 yılında tüm Avrupa’da bağımlılık yaratan tütün, İngiltere’ye Sir Francis Drake adlı denizci yardımıyla girmiş ve ünlü İngiliz aristokrat ve şair Sir Walter Raleigh’ın tütün içmesiyle tüm İngiltere’ye yayılmıştır.

1610’da Japonya’da tütün üretilmesi ve tüketilmesi yasaklanmıştır.

1612 yılında Amerika Virginia’da ilk defa ticari tütün ekimi yapılmaya ve ihraç edilmeye başlanmış. Ayrıca tütün ekimi köle işçiler tarafından yapılmıştır.
1618’de ise Virginia’da 20.000 libre tütün üretimi sağlanmıştır.

1622 yılında Virginia, Kızıldereli saldırısında kolonisinin üçte birini kaybetse de 60.000 libre tütün üretebilmeyi başarabilmiştir.
1629 yılına kadar Virginia tütün üretimi üç katına ulaşarak 1.500.000 libre tütün elde edilmiştir.

1634 yılında ABD’de Maryland eyaleti kuruldu ve burada da tütün yetiştirilmeye başlandı. Rusya’da tütün tüketimi Rus Çarı tarafından yasaklanmıştır, yakalananların burnu kesiliyor, suçu tekrarlayanlar ise ölüm cezasına çarptırılıyordu.

1660’da tütün yetiştirmeciliği yapılan Virginia ve Maryland eyaletlerinde kölelik oluşmaya başlamış ve kölelerin fiyatları tütün fiyatlarına göre oluşturulmuş.

1676 yılında ise New France’da sokakta tütün içme yasağı getirilmiş, ayrıca tütün taşıma ve perakende satış da yasaklanmıştır. Bu yasak halkı cezbetmiş ve kendi tütünlerini yetiştirmeye başlamışlardır, bunun sonucunda ise Kanada’nın tütün endüstrisinde bir düşüş gözlemlenmiştir.

1732’de Virginia eyaletinin en zengin tütün üreticisi olan Robert King ölmüştür. Ardında ise 300.000 dönüm arazi ve 700 köle bırakmıştır.

1739 yılında Fransa, Kanada’dan tütün almaya başlamış.

1761’de İngiliz doktor John Hill, “Cautions Against the Immodetrate Use of Snuff” (Aşırı Enfiye Kullanımına Dikkat)  isimli ve tarihte bilinen ilk tütün-kanser araştırması olan çalışmasını yayınlar.

1775’de Virginia ve Maryland’da tütün üretimi 100 milyon libreyi görmüştür.

1800’de Virginia ve Maryland eyaletlerindeki toplam zenci köle sayısı 395.000’di.

1800’lerin ilk döneminde puro tüketimi, enfiye (buruna çekilen keyif verici toz) rekabete başlamış, sonucunda ise tütün çiğneme ve pipo kullanımı oluşmuştur.

1854’de ise 1856 yılında son bulan Kırım Savaşı’yla İngiliz ve Fransız askerleri Türk tütünüyle tanışırlar.

1878
Kanada’nın Ontorio bölgesinin rahibi olan Albert Sims “The Sin of Tobacco Smoking and Chewing Together With an Effective Cure for These Habbits” (Tütün İçme ve Çiğneme Günahı ve Bu Alışkanlıkları Bırakmak İçin Etkili Tedavi)  adlı kitabını yayınlar.

1881
ABD’de John Bonsack ilk sigara yapan makinenin patentini almış ve bu sayede ABD, günde 120.000 sigara üretimini sağlamış.  Bir makine 48 kişiye bedeldi. Üretim maliyeti düştü ve güvenli kibritin de icadıyla, bir anda sigara tüketiminde  patlama yaşanmış.

1889
Saint John Hastanesi ise sigaranın zararlarını ve gırtlak kanserine neden olduğunu bahseden bir kitap yayınlar.

1891 yılında Kanada’nın British Colombia eyaletinde, 15 yaşından küçüklerin tütün içmesi yasaklanmıştır.

1895 yılında Kanada’da 66 milyon sigara satılmıştır.

1903’de Kanada, İngiltere ve Amerika’da sigaranın zararları ciddi bir şekilde eleştirilmeye başlanmış ve
Kanada’da sigaranın yasaklanması için meclise kanun tasarısı verilmiştir.

1914’de I. Dünya Savaşının başlamasıyla, sigarayı yasaklama hareketi başarısızlığa uğramış hatta tüm dünyada, cephedeki askerlere tütün yollama kampanyaları oluşturulmuştur.

1920’lerde sigara kullanımı tüm dünyada yaygın bir şekilde artmış, bir yılda tüketilen sigara sayısı ise milyarlara ulaşmıştır.

1930’da Almanya’nın Köln Üniversite’si bilim adamları sigara ve kanser arasındaki ilişkiyi istatistiksel biçimde ortaya koymuştur.

1934 yılında ilk defa mentollü sigara üretilmeye başlanmıştır.

1935 yılında ilk filtreli sigara olan ”Samsun” çıkarılır.

1938’de John Hopkins Üniversitesi doktorlarından Raymond Pearl sigara içenlerin, sigara içmeyenlere göre daha genç yaşta  hayatını kaybettiğini dile getirmiştir.

1939 yılında Almanya Polonya’yı işgal etti, II. Dünya Savaşı başladı ve cephedeki askerlere sigara taşınmaya başlandı. Alman bilim adamları sigara ve kanser arasındaki ilişkiyi daha derinlemesine inceleyen istatistiksel rapor yayınlamıştır.

1943 yılına gelindiğinde ise dünyadaki yetişkin nüfusun yaklaşık %60-%80’i sigara kullanıyordu.

1944’de Amerikan Kanser Derneği, sigaranın sağlığa olumsuz etkilerini söylemiş, akciğer kanseri ve sigara arasındaki ilişkinin henüz kesinlik kazanmadığını ama yine de dikkatli olunması gerektiğini halka duyurmuştur.

1947 yılında Kanadalı doktor olan Norman Delarue akciğer kanseri hastalarının %90’ının sigara tiryakisi
olduğunu gösteren bir araştırma ortaya atmıştır.

Türkiye’de sigara üretimi Tekel idaresi ve özel şirketler tarafından yapılmaktadır.

ELEKTRONİK SİGARA NEDİR ?

Kısaca e-sigara olarak bilinen günümüzün elektronik sigaraları, tütün mamullerine
karşı bağımlılıktan kurtarmak ve sigaranın zararlarını azaltmak amacıyla üretilmiştir.
Elektronik sigara atomizer, likit ve batarya sistemine dayalı basit bir düzenektir.
Nargilede olduğu gibi yoğun ‘buhar’ çıkarttığı görülür.
Birçok sitede ve ekranlarda bu aletin satışı yapılmakta, özellikle bunun yoğun dumanını gören gençler bu duruma özenip, sigara içmese bile bu durum onları cezbediyor.
Dünya çapında da görüldüğü üzere sigarayı bıraktırmak yerine hem bağımlılık yapıyor, hem de patlayabiliyor. Satışı yapılırken patlama ihtimalinden bahsedilmiyor, üstelik sadece patlama riski değil;
Atina Üniversitesi’nde yapılan bir araştırmaya göre, e-sigara kullanan kişide nefes darlığı olma ihtimalinin çok daha yüksek olduğudur.

TÜTÜN BAĞIMLILIĞI

Sigara dünya genelinde başlı başına bir sağlık sorunudur ve yüksek oranda nikotin içerir, bu yüzden bağımlılık yapma potansiyeli yüksektir.
Sigara, nargile, pipo içme veya dumanının solunması zamanla insanda psikolojik ve fiziksel bağımlılığa neden olur.
Tütün ürünlerinde 4000’den fazla kimyasal madde vardır.

BIRAKMAK KESİNLİKLE MÜMKÜN!

Sigara bırakma tedavisinde davranış danışmanlığı ve ilaç tedavisinin büyük rolü vardır. Türkiye’de pek çok hastanede Sigara Bırakma Poliklinikleri vardır. Üstelik özel sağlık kurumları da sigarayı bırakmaya yönelik ilaç ve psikolojik tedavi hizmeti sunar.

➡ Bırakma için tarih koyun.

➡ Çevrenizdeki kişilere sigarayı bırakmak istediğinizi açıklayın.

➡ Karşılaşabileceğiniz zorlukları tespit edin ve buna karşılık önlem alın.

➡ Etrafınızdaki tüm sigara, çakmak, kibrit ve kül tablalarını göz önünden kaldırın.

➡ Bırakmanın yararlarını araştırın, düşünün ve kendinizi buna teşvik edin.

➡ İlgi alanlarınızı değiştirin ve farklı şeylere yönelin.

➡ Kilonuzu sorun etmeyin, sigara içenlerin çoğu sigarayı bıraktığında kilo alır, fakat alınan bu kilo 1-2 yıl içerisinde kolayca verilebilir.

➡ Sakız çiğnemek yardımcı olabilir.

PASİF İÇİCİLİK FARKINDALIĞI

Sigara kullanmayan ama sigara dumanına maruz kalan kişiye pasif içici denir.

Her yıl milyonlarca kişi sigaranın sebep olduğu hastalıklardan dolayı hayatını kaybeder.

Tütün dumanına maruz kalmak kanser, kalp hastalıkları ve KOAH gibi birçok hastalığı beraberinde getirir.
Çocuklar ise tütün dumanına karşı daha hassastırlar.
Tütün dumanına yalnızca 30 dakika maruz kalmak, uzun süreli sigara kullanıcılarında görülen fiziksel etkilerin aynılarını yaratır.

EĞER ÇOCUĞUNUZ DA SİGARA KULLANIYORSA

Çocuğunuzu sigara içerken yakalarsanız şiddet uygulamadan elindeki paketi alararak, sigara içmemesinin nedenlerini ve zararlarını anlatın.

Sigara içerken gördüğünüz zaman aynı tepkiyi vererek,tutarlı davranışlar gösterin ki sınırlarınızın farkına varsın.

Kuralları siz de uygulayın ve onlar da sizi sigara içerken görmesin.

Nasihat vermek yerine sigaranın etkileri hakkında tartışın ve doğru bilgilere erişmesini sağlayın.

SİGARANIN YARATTIĞI SAĞLIK SORUNLARI

Kalp ve damar hastalıklarına neden olur.

Bronşların daralması sonucu akciğer rahatsızlıkları ve KOAH oluşur.

Damarlarda tıkanma ve buna bağlı felç hastalıkları görülür.

Midede gastrit, ülser ve mide kanserine kadar götürür.

Ciltte sararma, kırışıklık ve hatta cilt kanserine davetiye verir.

Ağız kokusu ve dişlerde sararma görülür.

Gebelikte sigara içen kişide erken doğum ve buna bağlı olarak çeşitli gelişim bozuklukları, ayrıca doğum sonrasında sütün kesilmesine neden olur.

Kulak-burun-boğaz rahatsızlıkları, cinsel rahatsızlıklar, iktidarsızlık görülür.

SİGARAYI BIRAKTIKTAN SONRA VÜCUTTA NELER OLUR ?

2 saat sonra nikotin vücutta azalmaya başlar

6 saat sonra kalp atış hızı ve kan basıncı düşer.

12 saat sonra sigara dumanından kaynaklanan zehirli karbonmonoksit kan dolaşımınızdan arınır ve ciğerler daha iyi çalışır.

2 gün sonra tat ve koku duyularınız daha keskin olur.

2-12 hafta içinde kan dolaşımı daha iyi olur, bu yüzden yürüme, koşma gibi fiziksel aktiviteler daha kolay gerçekleştirilebilir.

3-9 hafta sonra öksürme, nefes darlığı, hırıltı gibi sorunlar hafifler ve akciğerleriniz güçlenir.

5 yıl içinde kalp krizi riskinde yarı yarıya azalma sağlanmış olunur.

10 yıl sonra akciğer kanseri riski yarıya inerken kalp krizi riski hiç sigara içmemiş bir kişinin riskiyle aynı oranda olduğu kabul edilir.

İSLAM DİNİNDE SİGARA

Son dönemlerde İslâm bilginleri sigaranın dinî hükmü konusunda üç gruba bölünmüşlerdir;

1- Sigaranın zararlarını önemsemeyen bir grup bilgin, tütün kullanma, sigara içme hakkında dinde
açık bir hüküm bulunmadığını, şâri‘ tarafından açık bir yasak olmadığını ortaya atmış ve sigara içmenin mubah olduğu görüşünü dile getirmiştir.

2- İkinci grup İslam bilgini ise, sigara içmeyi doğru bulmayarak “haram” da diyemedikleri için “mekruh” olarak adlandırmışlardır.

3- Üçüncü grup ise, sigara içmeyi, özellikle tiryakilik derecesinde sigara alışkanlığını sağlık açısından zarara ve ekonomik yönden israfa yormuş, nafaka yükümlülüğünü ihlal ettiği için “haram” olarak görmüşlerdir.

 

BU ZEHRİ HAYATINIZDAN ÇIKARMAK İÇİN DAHA FAZLA GEÇ KALMAYIN!

 

 

Sigarayı Bırak

İçine bir nefes çek, bırak sonra hafifle
Nasılda içiyorsun, onu büyük keyifle
Binlerce zehri vardır, içi dolu hep ziftle
O seni bırakmadan, sen Sigarayı Bırak 

Efkârını dağıtmaz, döndüremez zamanı
Rahatlatıyor diye, hep içmişsin samanı
Sakın büyülemesin, onun puslu dumanı
O seni bırakmadan, sen Sigarayı Bırak 

Tiryaki olma sakın, alışma varlığına
Özenme kimselere, düşürmesin ağına
İnan cebine yazık, hem senin sağlığına
O seni bırakmadan, sen Sigarayı Bırak 

İnsanı mayhoş eder, kalır tende tortusu
Bir sindi mi üstüne, çıkmaz kalır kokusu
Hastalığı cabası, bir de ölüm korkusu
O seni bırakmadan, sen Sigarayı Bırak 

Elbet kolay değildir, bu süreçleri aşman
O arkadaşın değil, sana apaçık düşman
İçenlere sorsana, hallerinden bin pişman
O seni bırakmadan, sen Sigarayı Bırak 

İlaç dersin mübarek, esiri olmuş millet
Bağımlılık yapıyor, bu ne kötü bir illet
Akıllı işi değil, bence büyük bir zillet
O seni bırakmadan, sen Sigarayı Bırak 

Umarım okuyanlar, kıssadan hisse alır
Tatbik edersen eğer, yanına da kar kalır
Tuhaf bir merettir bu, çektikçe de kısalır
O seni bırakmadan, sen Sigarayı Bırak

Share

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here