5 Ocak Adana’nın Kurtuluşu

0
5 Ocak Adana'nın Kurtuluşu
5 Ocak Adana'nın Kurtuluşu

Bir Adanalı olarak bu yazıyı ben yazmak istedim. Ve üzülerek gördüm ki tarihimiz hakkında ne kadar da az bilgi sahibiyiz. Umarım bir gün okullarda verilen eğitim hakkıyla olur ve ŞANLI TARİHİMİZİ   kulaktan dolma bilgilerle değil, tüm gerçekleriyle öğrenip Canım Ülkeme sahip çıkabiliriz. 

             Birinci dünya savaşı sıralarında İngilizler ve Fransızlar arasındaki antlaşmaya göre Adana ve çevresi Fransızlara bırakılacaktı. Nitekim devamında 1918 yılında Fransız askerleri Adana’ya giriş yaptı. 1915 yıllarında Techir kanunu ile Suriye’ye göçe zorlanan Ermeniler bu işgal ile Fransızlarında yer almak üzre tekrar adana ve çevresine giriş yaptı bu sebeple Fransız askerlerinin çoğu ermeyi kökenliydi. 

           Ne yazık ki Fransızlar Adanalılara çeşitli ve dayanılmayacak işkenceler yapmışlardır. Asılsız yalancı şahitlerle istedikleri toprak ve konutlara el koymaktan tutun, sudan sebeplerle yapılan idamlara, tecavüzlere, göz oymalardan, gölde boğmalara, sebep gözetmeksizin toplu ölümlere varan işkenceler alıp başını gitmekteydi. Hatta bu işkencelere dayanamayan halk 1920 yılında Kaç-Kaç olarak anılan o talihsiz olay yaşanmış; yani halk her şeyi geride bırakarak kaçmışlardır. Kimi şehirler aşarken Kimisi bu olaya başkaldırmak için toplanmaya başlamıştı.  Başkaldırı için bir araya gelen Adanalılar Fransız Komutanı Menili esir almaya varan girişimlerde bulunmuşlardır.

                 1920 yazında Pozantıya gelen Mustafa Kemal Paşa ve Fevzi Bey ve vekiller Pozantı kongresi düzenlemişlerdir. Yapılan bu işkencelere göz yummayan Mustafa Kemal Paşa, Fransız sömürgesini protesto etmiş ve bu gelişim Adana halkına cesaret vermiştir.

Tüm bu yaşanan kötü olaylar sonrasında Ankara Antlaşması imzalanarak Fransızların Adana ve çevresini  terk etmesi kararı alınmıştı. Nitekim 20 aralık 1921 yılında Türk askerleri Adana’ya gelmiş olsa da; Fransızların tamamen çekilmesi 5 Ocak 1922 tarihinde gerçekleşmiştir.

5 Ocak 1922 Adana’nın çevresini kurtuluşu olarak anılmasının sebebi işgalden tamamen temizlenmiş olmasıdır.

Bu kurtuluşu kutlama için Büyüksaat ile Ulucami arasında çok büyük bir BAYRAK çekilmiş ve Adana’nın simgesi haline gelmiştir.

Bu güzel gün her yıl aynı tarihte haklı bir coşku ile kutlanmaktadır. 5 Ocak birlik olunca her şeyin üstesinden gelebileceğimizin en güzel örneğidir.

Mustafa Kemal Atatürk, 15 Mart 1923 tarihinde devlet reisi olarak şehrimizi ziyaretlerinde, Kurtuluş Mücadelesi kararını Adana’da aldığını, “Bende bu vakayiin ilk hiss-i teşebbüsü, bu memlekette, bu güzel Adana’da vücut bulmuştur.” sözü ile belirtmiştir.

         1940 Yılında edebiyat öğretmeni  olan Arif Nihat Asya dan Adana Maarif Müdürlüğü bu özel gün için bir şiir okunmasını  ister okuyacak şiir bulamayan Asya o gece 4 Ocak 1940 günü  o gece bir petrol lambasının ışığı altına BAYRAK şiirini yazmıştır. Şiir o kadar duygu doluydu ki hiç bir değişikliğe gerek duymamıştır. 

Bu o kadar özel bir tarihtir ki yıllar sonra 5 Ocak 1975 tarihinde hakkın rahmetine kavuşmuştur.

 

 

 

Bayrak                                                                                                     

Ey mavi göklerin beyaz ve kızıl süsü, 
Kız kardeşimin gelinliği, şehidimin son örtüsü, 
Işık ışık, dalga dalga bayrağım! 
Senin destanını okudum, senin destanını yazacağım. 

Sana benim gözümle bakmayanın 
Mezarını kazacağım. 
Seni selâmlamadan uçan kuşun 
Yuvasını bozacağım. 

Dalgalandığın yerde ne korku, ne keder… 
Gölgende bana da, bana da yer ver. 
Sabah olmasın, günler doğmasın ne çıkar: 
Yurda ay yıldızının ışığı yeter. 

Savaş bizi karlı dağlara götürdüğü gün 
Kızıllığında ısındık; 
Dağlardan çöllere düştüğümüz gün 
Gölgene sığındık                                                                                                                         

Ey şimdi süzgün, rüzgârlarda dalgalı; 
Barışın güvercini, savaşın kartalı 
Yüksek yerlerde açan çiçeğim. 
Senin altında doğdum. 
Senin dibinde öleceğim.

Tarihim, şerefim, şiirim, her şeyim: 
Yer yüzünde yer beğen! 
Nereye dikilmek istersen, 
Söyle, seni oraya dikeyim!

Arif Nihat ASYA

Share

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here